Murabaha-sukuk zijn certificaten waarvan de opbrengst dient om goederen te kopen die daarna op krediet met een bekendgemaakte opslag aan de uitgever worden verkocht; de houders bezitten samen de daaruit voortvloeiende prijsvordering en innen de termijnen tot de laatste betaling.
Van emissieopbrengst naar gekochte goederen
Het special purpose vehicle verzamelt het geld van de inschrijvers en koopt daarna, vaak via een agent, toegestane goederen contant, zoals metalen of andere grondstoffen. Het moet eigenaar worden en het risico dragen voordat er wordt doorverkocht.
Doorverkoop aan de uitgever met een bekende opslag
De goederen worden vervolgens verkocht aan de uitgever die financiering zoekt, tegen kostprijs plus een bekendgemaakte winst. Bij 100 miljoen aankoop en 15 miljoen opslag over drie jaar bedraagt de vordering 115 miljoen, betaalbaar in termijnen.
Waarom verkoopt de uitgever de goederen meteen door?
Bij veel emissies wil de uitgever liquiditeit en geen metaal, en verkoopt hij het daarom direct op de markt. De constructie lijkt dan op tawarruq, waarvan de geldigheid, vooral in georganiseerde vorm, door een deel van de geleerden wordt betwist.
Eenmaal afgesproken verandert de verkoopprijs niet
Na het sluiten van de Murabaha is de prijs een vaste schuld. Een te late termijn mag niet groeien ten gunste van de houders; eventuele boetes gaan naar goede doelen, volgens door shariaraden goedgekeurde praktijk.
Een vordering die alleen tegen nominale waarde verhandelt
De houder bezit een aandeel in een schuld, geen reëel actief. Volgens de meeste geleerden en de AAOIFI-normen mag schuld alleen tegen nominale waarde worden overgedragen, anders zou het verschil riba zijn. Een secundaire markt ontbreekt daardoor vrijwel.
Certificaten die tot de vervaldag worden aangehouden
Beleggers kopen deze sukuk daarom met de bedoeling ze tot aflossing te houden: islamitische banken, conforme geldmarktfondsen, bedrijfstreasury's. Een beursnotering dient vooral de transparantie, niet actieve handel met koerswinst of koersverlies.
Het Maleisische standpunt over de verkoop van schuld
Maleisië aanvaardde lang bai al-dayn, de verkoop van vorderingen tegen een onderhandelde prijs, waardoor Murabaha-sukuk op de secundaire markt konden worden verhandeld. De meeste Golfgeleerden wijzen dat af, zodat zulke certificaten slecht tussen beide regio's circuleren.
Gemengde pools en drempels voor materiële activa
Om een sukuk verhandelbaar te maken, worden Murabaha-vorderingen soms gecombineerd met verhuurde activa of deelnemingen. Zolang materiële activa een door de shariaraad bepaalde drempel overschrijden, vaak 30 of 51 procent, mag het certificaat tegen marktprijs worden verkocht.
Wanneer is een Murabaha-sukuk zinvol?
Deze structuur past bij een uitgever zonder fysieke activa om te verkopen en terug te huren, de voorwaarde voor een Ijara-sukuk. Ze financiert handel, voorraden of liquiditeitsbehoeften op korte en middellange termijn tegen een kostprijs die bij uitgifte vastligt.
Import of werkkapitaal financieren
Een industriële uitgever kan het SPV bijvoorbeeld de benodigde grondstoffen laten kopen en die daarna in zes halfjaarlijkse termijnen betalen. De financiering sluit dan aan bij een echte handelstransactie, wat shariaraden gunstiger beoordelen.
Vast rendement, maar kredietrisico op de uitgever
De winst van de houders ligt vast in de verkoopprijs en beweegt niet mee met de bedrijfsresultaten, anders dan bij Mudaraba. Het grootste risico is dus wanbetaling door de koper op termijn, waardoor de kredietrating van de uitgever doorslaggevend is.
Waarin dit sukuk verschilt van een vastrentende obligatie
De kasstromen kunnen op die van een obligatie lijken, maar ze ontstaan uit een verkoop van aangewezen goederen nadat het SPV die heeft verworven. Zonder echte goederen en eigendomsoverdracht zou de transactie weer een verboden rentedragende lening worden.
Gespecialiseerde externe bron
De Bank of England licht haar benadering van islamitische financiering toe, waaronder de alternatieve liquiditeitsfaciliteit waarmee islamitische banken conforme liquide activa kunnen aanhouden.