Grondstoffen-Murabaha is een financiering waarbij de bank een fysieke goederenpartij koopt die een bedrijf nodig heeft voor productie of handel, die in bezit neemt en daarna met een bekendgemaakte marge aan dat bedrijf doorverkoopt, betaalbaar op een afgesproken datum.
Productiemiddelen die de klant verbruikt of verwerkt
Een spinnerij die ruwe katoen koopt, een staalbedrijf dat schroot invoert of een coöperatie die kunstmest bestelt, gebruikt Murabaha om de leverancier bij levering te betalen en de bank later te voldoen, vaak nadat de eindproducten zijn verkocht.
Waarin deze constructie verschilt van tawarruq
Hier houdt het bedrijf de goederen en zet het ze in voor zijn activiteit. Bij tawarruq verkoopt de klant het metaal meteen aan een derde om contant geld te krijgen. Het eerste financiert een fysieke behoefte, het tweede liquiditeit, en geleerden beoordelen ze verschillend.
Waarom goud, zilver en valuta zijn uitgesloten
AAOIFI-standaarden verbieden de verkoop van goud, zilver of valuta via Murabaha met uitgestelde betaling, omdat de ruil tegen geld onmiddellijke afwikkeling vereist. Edelmetalen lopen daarom via andere contracten, met levering en betaling op hetzelfde moment.
Tarwe, dadels, zout: de ribawi-levensmiddelen
Bepaalde basisvoedingsmiddelen vallen onder de riba-regels wanneer ze onderling worden geruild. Verkocht tegen geld kunnen ze wel het voorwerp zijn van een Murabaha op termijn, zodat graanhandelaren en voedselimporteurs gefinancierd kunnen worden zonder die ruilregels te schenden.
De verkochte goederen nauwkeurig omschrijven
Kwaliteit, klasse, herkomst, hoeveelheid, gewichtstolerantie en leveringsplaats horen in het contract. Een vage of onvolledige omschrijving brengt gharar over het verkochte voorwerp mee; een analysecertificaat of een erkende beursspecificatie beperkt die onzekerheid voor beide partijen aanzienlijk.
Opslagbewijzen en bezit via een document
De bank slaat de gekochte tonnen niet zelf op. Een opslagbewijs dat de partijen identificeert, of een leveringsorder op haar naam, kan als voldoende juridisch bezit gelden, op voorwaarde dat de goederen echt bestaan en afzonderlijk zijn aangeduid.
Incoterms en het moment van risico-overgang
Bij een ingevoerde lading bepaalt de FOB- of CIF-clausule wanneer eigendom en risico van de leverancier naar de bank overgaan. De bank moet dat risico dragen tot de doorverkoop; een doorverkoop die eerder wordt getekend, zou ongeldig zijn.
Inspectie en gebreken bij levering
De bank kan een inspectiebureau inschakelen of de controle aan de klant overlaten. Voldoen de goederen niet, dan blijft de verkoper aansprakelijk: meestal draagt de bank de garanties van de leverancier over aan de klant, zonder verborgen gebreken volledig te kunnen uitsluiten.
Koersschommelingen tijdens het aanhouden
Tussen aankoop en doorverkoop draagt de bank de prijsbewegingen van de genoteerde grondstof. Haakt de klant af, dan moet zij een voorraad verkopen die in waarde kan zijn gedaald; de koopbelofte dekt alleen werkelijke schade, geen gemiste marge.
De prijs vastleggen op een beursgenoteerde markt
De doorverkoopprijs mag gebaseerd zijn op de notering op de aankoopdag, maar moet bij ondertekening definitief zijn. Een formule die verwijst naar een onbekende toekomstige koers, zoals het gemiddelde van de volgende maand, laat de prijs onbepaald.
Doorlopende lijnen voor seizoensinkopen
Suikerraffinaderijen en cacaohandelaren gebruiken een raamovereenkomst met een plafond: elke lading leidt tot een aparte aankoop en doorverkoop, met eigen marge en vervaldag. De raamovereenkomst alleen schept geen schuld zolang er geen verkoop is gesloten.
Controles vóór ondertekening
Ga na of de leverancier onafhankelijk is van de klant, of de factuur op naam van de bank staat, of de goederen tijdens het aanhouden verzekerd zijn en of het shariabestuur de keten heeft goedgekeurd. Terugverkoop aan de oorspronkelijke verkoper zou Bay al-Ina zijn.
Gespecialiseerde externe bron
De IFSB-standaarden over risicobeheer en kapitaaltoereikendheid behandelen het risico dat banken lopen op goederenvoorraden die ze aanhouden vóór doorverkoop in Murabaha.